پیام فارس

آخرين مطالب

معنی «یوم التغابن» فرهنگي

معنی «یوم التغابن»
  بزرگنمايي:

پیام فارس - در این که «تغابن» به چه معنا است، و چرا یکی از اسامی قیامت روز تغابن نامیده شده، مفسران با توجه به روایات وارده در تفسیر این آیه، نظریاتی ارائه نموده اند. پیش از بیان آرای مفسران در این باره، تبیین معنای تغابن ضروری به نظر می رسد. ناطقان: منظور از «یوم التغابن» که در قرآن کریم آمده، روز قیامت است؛ چون در آن روز براى همه مردم کشف مى ‏شود که در معامله ‏اى که کرده اند، مغبون شده‏اند، آن کس که با خدا معامله نکرده مى ‏فهمد که از معامله نکردن مغبون شده، و آن کس که در معامله ‏اش بهاى اندک دنیا به دست آورده مى ‏فهمد که از معامله کردنش مغبون شده، پس همه مردم در آن روز مغبون خواهند بود، مگر اولیای الاهی.
در واقع این جمله، استعاره از تاجرى است که در معاملات خود زیان کرده، و علاوه بر آن که سودى عایدش نشده، ضرر هم کرده و سرمایه خود را تلف نموده است. چنین است حال کفّار و اشقیا در قیامت که سرمایه عمرى که می توانستند با آن کمالات و فیوضات تمام عوالم وجود را به دست آورند، بیهوده تلف نموده و در قیامت مثل تاجر ورشکسته به حسرت و ندامت مبتلا می گردند. و اهل سعادت نیز اظهار غبن می کنند که چرا ما بیشتر اعمال صالح انجام ندادیم و ایمان و اخلاق خود را کامل تر نکردیم، تا پاداش بیشتری به ما عنایت شود.
پاسخ تفصیلی
«...ذلِک یوْمُ التَّغابُنِ...»؛[1] آن روز، روز افسوس خوردن است‏. این جمله بخشی از یک آیه قرآن کریم است که در باره روز قیامت بحث می کند. روزی که خداوند تمام مردم را در آن روز جمع می کند، برای پاداش و جزای اعمال نیک و بدشان در دنیا، آن روز، روز تغابن است.
در این که «تغابن» به چه معنا است، و چرا یکی از اسامی قیامت روز تغابن نامیده شده، مفسران با توجه به روایات وارده در تفسیر این آیه، نظریاتی ارائه نموده اند. پیش از بیان آرای مفسران در این باره، تبیین معنای تغابن ضروری به نظر می رسد.
«غبن» به معنای زیان وارد کردن بر کسی در معامله، فریفتن، زیان دیدن در خرید و فروش، افسوس، و دریغ است.[2] واژه «تغابن» باب تفاعل[3] از مصدر «غبن» به این معنا است که انسان با کسى که با او معامله مى ‏کند از راهى که او متوجه نشود، کلاه سر او بگذارد.
آیا حیوانات و جمادات در قیامت محشور می شوند؟
اصول دین
به عنوان مثال اگر چیزی مى ‏خرد پول کمترى بدهد، و اگر مى ‏فروشد پول بیشترى بگیرد. منظور از «یوم التغابن» که در قرآن آمده، روز قیامت است؛ چون در آن روز براى همه مردم کشف مى ‏شود که در معامله ‏اى که آیات قرآن[4] بدان اشاره نموده، مغبون شده ‏اند، در روز قیامت براى همه این معامله ‏گران کشف مى‏ شود که مغبون شده‏اند، آن کس که معامله نکرده مى ‏فهمد که از معامله نکردن مغبون شده، و آن کس که در معامله ‏اش بهاى اندک دنیا به دست آورده مى ‏فهمد که از معامله کردنش مغبون شده، پس همه مردم در آن روز مغبون خواهند بود.[5]
با توجه به این معنا از «غبن»، نظر برخی از مفسران را در فلسفه نام گذاری قیامت به روز غبن، مرور می کنیم.
یک: غبن در آیه مورد اشاره، استعاره از تاجرى است که در معاملات خود زیان کرده، و علاوه بر آن که سودى عایدش نشده، ضرر هم کرده و سرمایه خود را تلف نموده است. چنین است حال کفّار و اشقیا در قیامت که سرمایه عمرى که می توانستند با آن کمالات و فیوضات تمام عوالم وجود را به دست آورند، بیهوده تلف نموده و در قیامت مثل تاجر ورشکسته به حسرت و ندامت مبتلا می گردند.[6]
دو: «یوْمُ التَّغابُن» روزی است که اهل جنت، دوزخیان را به زیان اندازند، چنانچه از امام صادق (ع) نقل شده است: «یوم التغابن یوم یغبن اهل الجنه اهل النار»،[7] به این معنا که اهل جنت در بهشت مالک مکانى می شوند که براى دوزخیان در نظر گرفته شده بود اگر مسلمان می شدند، و چون مسلمان نشدند بهشتیان وارد آن جا می شوند و آنها را در حرمان و زیان ابد می اندازند.[8]
درمان قطعی انحرافات زانو درکوتاه ترین زمان
دریافت سود روز شمار بدون ریسک
به بیان دیگر، روز قیامت هنگامى است که غبن بعض افراد در اثر بعض دیگر است؛ به این که سعداء منازل اشقیا را در بهشت مالک مى‏ شوند و بر عکس؛ کافر خیر و سعادت را ترک نموده و مؤمن حظ و سهم خود را از دنیا ترک نموده و از آخرت سهم خود را از نعمت ها گرفته است، در نتیجه مؤمن غابن و کافر مغبون است. به بیان سوم، تغابن از باب تفاعل مشتق از غبن است و آن گرفتن شرّ و ترک خیر است، یا گرفتن خیر و ترک شرّ است، و چون کافر سهم خود را از آخرت ترک نموده و حظّ خود را از دنیا گرفته، پس ترک خیر و اخذ شرّ نموده، پس در آن روز غابن و مغبون هر دو ظاهر شوند.[9]
سه: معنای آیه این است: هنگامی که پروردگار همه افراد بشر را از اولین و آخرین در صحنه قیامت گرد هم خواهد آورد، روزى است که غبن هر یک از افراد بشر ظاهر و آشکار می شود که در دنیا اعمال صالحى که به جا آورده چه نتیجه و اجر و ثوابى عاید او شده است و هم چنین کفار که دوره زندگى و فرصت خود را از دست داده فریفته شده، جز خسارت و ضرر و عقوبت همیشگى براى خود آماده ننموده است.
خلاصه مفاد «یوْمُ التَّغابُنِ» آن است که از جمله وقایع روز قیامت آن است که غبن و مغبون بودن هر فردى از اولین و آخرین در آن صحنه آشکار مى ‏شود که در دوره زندگى و نیروها و حرکات اختیارى که به کار برده به نفع و سود خود بوده و یا به ضرر و زیان خود اقدام نموده و جز ضرر و عقوبت کسب ننموده است. و تغابن ظهور غبن هر فردى در هر معامله و هر اقدامى است که در انجام فعل اختیارى به کار برده است. و براى عموم بشر غبن هر فردى آشکار می شود و یا غبن هر یک از افعال براى خصوص فاعل آشکار می شود.[10]
چهار: «ذلِک یوْمُ التَّغابُنِ»، یعنی اهل سعادت اظهار غبن می کنند که چرا ما بیشتر اعمال صالحه به جا نیاوردیم و ایمان و اخلاق خود را کامل تر نکردیم تا جزاى بیشتر به ما عنایت شود، حتى فقرا آرزو می کنند اى کاش در دنیا احدى یک لقمه نانى یا درهمى به ما نداده بود تا عوض آن را خداوند عطا فرماید، و اهل باطل می گویند اى کاش ایمان آورده بودیم و عمل صالح انجام می دادیم تا از عذاب نجات پیدا می کردیم.[11]
خلاصه این که از اطلاق جمله «ذلِک یَوْمُ التَّغابُنِ» و با استناد به حدیث نبوى - هنگامی که اولین و آخرین از سلسله بشر در صحنه قیامت گرد آیند، منادى پروردگار ندا کند برخیزند گروهى از اهل ایمان که آخر شب از بستر برخاسته‏اند براى تهجد، آن گاه گروهى اندک برخیزند و به سوى بهشت روانه شوند-[12] می توان احتمال داد که جز گروهی از اولیای الاهی، هیچ کس از غبن و حسرت روز جزا ایمن نخواهد بود.
برچسب ها: یوم التغابن ، ناطقان ، قیامت ، مفسر
منبع: ناطقان

لینک کوتاه:
https://www.fars-online.ir/Fa/News/153371/

نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield
مخاطبان عزیز به اطلاع می رساند: از این پس با های لایت کردن هر واژه ای در متن خبر می توانید از امکان جستجوی آن عبارت یا واژه در ویکی پدیا و نیز آرشیو این پایگاه بهره مند شوید. این امکان برای اولین بار در پایگاه های خبری - تحلیلی گروه رسانه ای آریا برای مخاطبان عزیز ارائه می شود. امیدواریم این تحول نو در جهت دانش افزایی خوانندگان مفید باشد.

ساير مطالب

حضور پرشکوه مردم در انتخابات منجر به توانمندی بیشتر رئیس‌جمهور آینده می‌شود

شروع آغاز رای گیری در سومین حرم اهل بیت

حضور پرشور در انتخابات، موجب تقویت هر دو جبهه میدان و دیپلماسی است

حضور علمای اهل سنت استان گلستان ‌در انتخابات / ‌قلب‌‌ ‌اهل تسنن برای ‌کشور و ملت می‌تپد + فیلم

فرماندار: اخذ رای در 95 درصد شعب شیراز الکترونیکی است

امام جمعه موقت شیراز:حضور در صحنه مانع رسیدن دشمن به اهدافش خواهد بود

امام جمعه لار:‌حضور مردم، آری مجدد به آرمان‌های انقلاب است

حضور مطلوب اتحادیه های صنفی، کسبه و بازاریان شیراز در انتخابات

فیلم حضور پرشور ساحل نشینان خلیج فارس در پای صندوق‌های رای

راه حل مشکلات جامعه انتخاب فردی است که فساد را ریشه کن کند

استاندار فارس:‌فرآیند رأی‌گیری در استان به خوبی پیش می‌رود

حماسه حضور رقم خورد فردا زمان همدلی‌است

در ساعات باقی مانده، مردم و افراد مردد را به انتخابات دعوت کنیم/ اختلال در شروع انتخابات، نمونه‌ای از بی تدبیری‌ است

هجوم ماشین‌های کف‌خواب در دودانگه ساری

400 کیلوگرم حشیش در اردکان کشف شد

از مهر انتخابات بر شناسنامه‌هایمان جا نمانیم

حضور حماسی و باشکوه مردم داراب در انتخابات ریاست جمهوری + تصاویر

حضور گسترده مردم در انتخابات مهر تاییدی بر مشروعیت نظام است

رای اولی‌ها آینده سازان ایران اسلامی هستند

مردم فارس; وارثان قله‌های رفیع علم و ادب

آبهای مناطق ساحلی و شمال غرب خلیج فارس مواج است

مشارکت بیشتر در انتخابات منجر به تشکیل دولت مقتدر می‌شود

مشارکت جامعه کلیمیان شیراز در انتخابات/ مطالبات از رئیس جمهور و شورای منتخب

مشارکت در انتخابات از مرز 14 میلیون نفر عبور کرد

مشارکت مردم فارس در انتخابات بی‌نظیر است + فیلم

قاچاقچی حشیش در اردکان زمین گیر شد

آمار مشارکت در انتخابات تا ساعت 16:45 امروز

مشارکت حداکثری اهل سنت تایباد در انتخابات / لحظه به لحظه بر تعداد رای‌‌دهندگان افزوده می‌شود + فیلم

انتخابات 1400 در خراسان شمالی / شناسنامه‌هایی که بوی مهر به ایران را می‌دهد+تصاویر

خلق حماسه اهل سنت مرزنشین خراسان جنوبی / مشارکتی از جنس همدلی

تجلی وحدت شیعه و سنی خراسان جنوبی در انتخابات

بانوان ترکمن خراسان شمالی هم به صف حماسه‌آفرینان انتخابات / اهل تسنن ‌تا پای جان برای آبادی ایران ‌ایستاده‌اند‌ + فیلم

دعوت مدیرعامل خانه کتاب و ادبیات ایران از مردم و اهالی اهل قلم برای حضور در پای صندوق های رأی

خبرگزاری فارس: مشارکت در انتخابات از مرز 14 میلیون نفر گذشت / 4974 تخلف انتخاباتی گزارش شده است

آخرین آمار مشارکت مردم در انتخابات

مردم تغییر رویه اجرایی را از مسیر صندوق‌های رای دنبال کنند + فیلم

فیلم/ رای گیری در مصلی جمعه اهل سنت آق قلا

امام جمعه اهل سنت تالش: پایبند ارزش‌ها و آرمان‌های نظام اسلامی هستیم

آخرین و جدیدترین آمار کرونایی استان فارس تا 28 خرداد 1400

انتخابات از ساعات اولیه بااستقبال مردم شروع شده است

مادر ٨٩ ساله شهید بهمن گوران پای صندوق رای/ ببینید

ترکیب متفاوت پرسپولیس نسبت به آخرین رویارویی با تراکتور

شعبی که به دلایل الکترونیک فعال نشده اند بصورت افلاین راه اندازی شده اند

آبروی تمام داوطلبان را آبروی خودمان می‌دانستیم

امام جمعه بهمن: معیشت، مسکن و اشتغال باید راس برنامه های دولت آینده باشد

حضور مردم پای صندوق های رای اقتدار نظام اسلامی را تقویت می کند.

سقوط در چاهک آسانسور در تهران 2 کشته داشت

4 کشته در پی واژگونی پژو 405 در ورودی مشهد

آمریکا: محدودیت زمانی برای مذاکرات وین نداریم

بازتاب آغاز انتخابات ایران در آسوشیتدپرس